Mang thai hộ vì mục đích nhân đạo: điều kiện, hồ sơ và thủ tục công chứng thỏa thuận
Nội dung bài viết
Vợ chồng hiếm muộn, người vợ không thể mang thai, được nhờ một người thân mang thai hộ vì mục đích nhân đạo. Trước khi làm kỹ thuật tại bệnh viện, hai bên phải ký thỏa thuận mang thai hộ có công chứng.
Từ ngày 01/10/2025, hồ sơ và trình tự mang thai hộ thực hiện theo Nghị định số 207/2025/NĐ-CP. Bài viết dưới đây tóm tắt điều kiện, giấy tờ cần chuẩn bị và các bước làm đối với thủ tục mang thai hộ vì mục đích nhân đạo.
Ai được nhờ, ai được mang thai hộ
| Vợ chồng nhờ mang thai hộ | Người mang thai hộ | |
|---|---|---|
| Điều kiện chính | Có xác nhận của cơ sở y tế là người vợ không thể mang thai và sinh con, kể cả khi áp dụng kỹ thuật hỗ trợ sinh sản | Là người thân thích cùng hàng của bên vợ hoặc bên chồng |
| Vợ chồng đang không có con chung | Đã từng sinh con, chỉ được mang thai hộ một lần | |
| Ở độ tuổi phù hợp, có xác nhận của cơ sở y tế về khả năng mang thai hộ | ||
| Nếu đang có chồng: người chồng phải đồng ý bằng văn bản | ||
| Cả hai bên | Đã được tư vấn về y tế, pháp lý, tâm lý | Đã được tư vấn về y tế, pháp lý, tâm lý |
Người thân thích cùng hàng gồm: anh, chị, em cùng cha mẹ, cùng cha khác mẹ, cùng mẹ khác cha; anh, chị, em con chú, con bác, con cô, con cậu, con dì của vợ hoặc chồng.
Pháp luật chỉ cho phép mang thai hộ vì mục đích nhân đạo. Mang thai hộ vì mục đích thương mại (nhận tiền, lợi ích để mang thai cho người khác) bị nghiêm cấm.
Hồ sơ nộp tại bệnh viện
Vợ chồng nhờ mang thai hộ nộp 01 bộ hồ sơ, trực tiếp hoặc qua bưu điện, tại cơ sở khám chữa bệnh được phép thực hiện kỹ thuật mang thai hộ vì mục đích nhân đạo. Hồ sơ gồm:
- Đơn đề nghị thực hiện kỹ thuật mang thai hộ vì mục đích nhân đạo, theo mẫu tại Phụ lục II Nghị định 207/2025/NĐ-CP.
- Giấy tờ chứng minh quan hệ thân thích cùng hàng, một trong hai loại:
- Xác nhận của UBND cấp xã nơi thường trú của bên mang thai hộ hoặc bên nhờ mang thai hộ (phần III trong mẫu đơn đề nghị);
- Hoặc các bên tự chứng minh bằng giấy tờ hộ tịch liên quan (giấy khai sinh của các thế hệ…) có công chứng, chứng thực, và tự chịu trách nhiệm về tính xác thực.
- Giấy tờ chứng minh người mang thai hộ đã từng sinh con, một trong các loại:
- Giấy khai sinh của con người mang thai hộ;
- Giấy chứng sinh của con người mang thai hộ;
- Xác nhận của UBND cấp xã nơi cư trú của người mang thai hộ (phần III trong mẫu đơn đề nghị).
- Thỏa thuận mang thai hộ vì mục đích nhân đạo đã được công chứng.
Các bước thực hiện
Bước 1. Chuẩn bị giấy tờ. Thu thập giấy tờ tùy thân, giấy chứng nhận kết hôn, giấy tờ chứng minh quan hệ thân thích và việc người mang thai hộ đã từng sinh con.
Bước 2. Công chứng thỏa thuận mang thai hộ tại tổ chức hành nghề công chứng (xem mục bên dưới).
Bước 3. Nộp hồ sơ tại bệnh viện được phép thực hiện kỹ thuật mang thai hộ.
Bước 4. Khám và xác nhận sức khỏe. Bệnh viện khám cho người mang thai hộ và cặp vợ chồng, sau đó xác nhận:
- Người vợ không thể mang thai và sinh con ngay cả khi áp dụng kỹ thuật hỗ trợ sinh sản;
- Người mang thai hộ có khả năng mang thai hộ.
Nếu không đủ điều kiện sức khỏe, bệnh viện trả lời bằng văn bản, nêu rõ lý do trong 10 ngày làm việc.
Bước 5. Tư vấn và thực hiện kỹ thuật. Nếu đủ điều kiện, bệnh viện tư vấn và xác nhận việc tư vấn cho các bên về y tế, tâm lý (lợi ích, rủi ro) và pháp lý (quyền, nghĩa vụ của mỗi bên), rồi mới thực hiện kỹ thuật mang thai hộ.
Công chứng thỏa thuận mang thai hộ
Thỏa thuận về mang thai hộ bắt buộc phải lập thành văn bản có công chứng. Đây là bước diễn ra tại văn phòng công chứng.
Ai phải có mặt ký:
- Vợ và chồng bên nhờ mang thai hộ;
- Người mang thai hộ và chồng của người đó (nếu có).
Vợ chồng có thể ủy quyền cho nhau ký thỏa thuận, nhưng văn bản ủy quyền cũng phải được công chứng. Ủy quyền cho người thứ ba không có giá trị pháp lý.
Thỏa thuận cần có các nội dung:
- Thông tin đầy đủ về bên nhờ mang thai hộ và bên mang thai hộ, đối chiếu với các điều kiện nêu trên;
- Cam kết thực hiện quyền, nghĩa vụ của mỗi bên theo Luật Hôn nhân và gia đình;
- Cách giải quyết nếu có tai biến sản khoa; khoản hỗ trợ bảo đảm sức khỏe sinh sản cho người mang thai hộ trong thời gian mang thai và sinh con; việc giao, nhận con; quyền và nghĩa vụ đối với con khi chưa giao con;
- Trách nhiệm dân sự nếu một hoặc cả hai bên vi phạm cam kết.
Nếu thỏa thuận mang thai hộ được lập chung với thỏa thuận với bệnh viện, văn bản còn phải có xác nhận của người có thẩm quyền của bệnh viện đó.
Giấy tờ mang theo khi công chứng (bản gốc):
- Căn cước hoặc hộ chiếu của tất cả những người ký;
- Giấy chứng nhận kết hôn của vợ chồng nhờ mang thai hộ và của người mang thai hộ (nếu có chồng);
- Giấy tờ chứng minh quan hệ thân thích cùng hàng;
- Giấy tờ chứng minh người mang thai hộ đã từng sinh con;
- Dự thảo thỏa thuận (nếu đã soạn sẵn).
Thời hạn công chứng không quá 02 ngày làm việc; hồ sơ phức tạp có thể kéo dài nhưng không quá 10 ngày làm việc (khoản 2 Điều 45 LUẬT CÔNG CHỨNG năm 2024).
Cách đặt lịch
Thỏa thuận mang thai hộ cần chuẩn bị dự thảo, tư vấn hồ sơ và sắp xếp lịch ký, quý khách vui lòng đặt lịch trước để văn phòng tư vấn và đặt hẹn với công chứng viên. Nếu người mang thai hộ đi lại khó khăn, văn phòng có thể đến công chứng tận nơi theo quy định của pháp luật.
Căn cứ pháp lý
- Luật Hôn nhân và gia đình số 52/2014/QH13
- Nghị định số 207/2025/NĐ-CP
- Bộ luật Dân sự số 91/2015/QH13
Bài viết mang tính tham khảo, căn cứ quy định có hiệu lực tại thời điểm đăng. Mỗi hồ sơ có đặc thù riêng — vui lòng liên hệ văn phòng để được công chứng viên hướng dẫn cụ thể.
Người viết
Văn phòng công chứng Hoàng Xuân Ngụ
